Radius Deformitesi Nedir?
Radius deformitesi, ön kolun iki kemiğinden biri olan radiusun normal anatomik ekseninden, uzunluğundan veya rotasyonundan farklı bir yapıda olmasıdır.
Radius, dirsekten el bileğine kadar uzanan ve özellikle el bileği hareketleri ile ön kol rotasyonunda önemli rol oynayan bir kemiktir.
Radius deformitesi;
- Açısal bozukluk
- Eğrilik
- Rotasyon
- Kısalık
- Uzunluk farkı
- Çok düzlemli deformite
şeklinde görülebilir.
Deformitenin seviyesine göre hem el bileği hem de dirsek fonksiyonları etkilenebilir.

Radius Deformitesi Neden Oluşur?
Radius deformitesinin farklı nedenleri olabilir.
Başlıca nedenler arasında;
- Travma sonrası hatalı kaynama
- Büyüme plağı hasarı
- Doğumsal gelişim bozuklukları
- Radius hipoplazisi
- Enfeksiyon
- Radius-ulna uzunluk farkı
- Önceki cerrahiler
yer alabilir.
Travma Sonrası Radius Deformitesi
Radius kırıkları sonrasında kemik normal anatomik pozisyonundan farklı şekilde kaynarsa deformite gelişebilir.
Bu durum özellikle;
- Distal radius kırıkları
- Radius şaft kırıkları
- Çocukluk dönemi kırıkları
sonrasında görülebilir.
Radius Malunion Nedir?
Radius kırığının yanlış pozisyonda kaynamasına radius malunion denir.
Bu durumda kemik;
- Açılı
- Kısa
- Dönük
- Eğri
pozisyonda kaynamış olabilir.
Malunion el bileği ve ön kol mekaniğini etkileyebilir.
Distal Radius Deformitesi
Radiusun el bileğine yakın bölümünde gelişen deformite distal radius deformitesi olarak tanımlanır.
Bu bölgede;
- Dorsal tilt
- Volar tilt
- Radial inklinasyon
- Radius uzunluğu
değişebilir.
Radius Şaft Deformitesi
Radiusun orta bölümündeki deformiteler ön kol rotasyonunu önemli ölçüde etkileyebilir.
Çünkü radius, pronasyon ve supinasyon sırasında ulna çevresinde hareket eder.
Şaft deformitesi bu mekanizmayı bozabilir.
Proksimal Radius Deformitesi
Dirseğe yakın radius deformiteleri daha nadirdir.
Bu bölgede;
- Radius başı
- Radius boynu
- Proksimal radius ekseni
etkilenebilir.
Deformite dirsek hareketleri ve ön kol rotasyonunu etkileyebilir.
Açısal Radius Deformitesi Nedir?
Radiusun normal ekseninden açı yaparak sapmasına açısal deformite denir.
Bu deformite;
- Radial
- Ulnar
- Dorsal
- Volar
yönde olabilir.
Radius Eğriliği Nedir?
Bazı hastalarda radius belirli bir noktada açı yapmak yerine daha uzun bir segment boyunca yay şeklinde eğri olabilir.
Bu durum özellikle;
- Doğumsal deformitelerde
- Uzun süreli büyüme bozukluklarında
- Eski travmalarda
görülebilir.
Radius Rotasyon Deformitesi Nedir?
Radiusun kendi ekseni etrafında normalden farklı pozisyonda bulunmasına rotasyon deformitesi denir.
Bu durumda;
- Pronasyon
- Supinasyon
- Elin doğal yönelimi
etkilenebilir.
Radius Kısalığı Nedir?
Radiusun karşı tarafa veya ulna kemiğine göre normalden kısa olması radius kısalığıdır.
Kısalık;
- Büyüme plağı hasarı
- Kemik kaybı
- Travma
- Doğumsal gelişim problemi
sonrasında gelişebilir.
Radius Kısalığı El Bileğini Nasıl Etkiler?
Radius kısa olduğunda ulna göreceli olarak daha uzun hale gelebilir.
Bu durum pozitif ulnar varyans oluşmasına neden olabilir.
Pozitif ulnar varyans;
- El bileğinin ulnar tarafında ağrı
- TFCC yüklenmesi
- Kavrama sırasında rahatsızlık
oluşturabilir.
Radius ve Ulna Arasındaki İlişki Neden Önemlidir?
Radius ve ulna ön kol boyunca birlikte çalışır.
İki kemik arasındaki;
- Uzunluk
- Eğrilik
- Rotasyon
ilişkisi pronasyon ve supinasyon açısından önemlidir.
Radius deformitesi ulna normal olsa bile ön kol mekanik dengesini bozabilir.
Radius Deformitesinin Belirtileri Nelerdir?
Belirtiler deformitenin seviyesine göre değişir.
Görülebilecek bulgular arasında;
- Ön kolda eğrilik
- El bileğinde şekil bozukluğu
- Ağrı
- Pronasyon kısıtlılığı
- Supinasyon kısıtlılığı
- Kavrama gücünde azalma
- Kol uzunluk farkı
- Kozmetik asimetri
yer alabilir.
Pronasyon Kısıtlılığı Neden Oluşur?
Radius eğri veya rotasyonel olarak bozuk olduğunda ulna çevresindeki doğal hareketi kısıtlanabilir.
Bu durum avuç içini aşağı çevirmeyi zorlaştırabilir.
Supinasyon Kısıtlılığı Neden Oluşur?
Radiusun anatomik eğriliği veya rotasyonu bozulursa avuç içini yukarı çevirme hareketi kısıtlanabilir.
Bu durum günlük yaşamı etkileyebilir.
Günlük Yaşamda Hangi Hareketler Zorlaşabilir?
Radius deformitesi bulunan hastalarda;
- Kapı kolunu çevirmek
- Anahtar kullanmak
- Kavanoz açmak
- Çatal-kaşık kullanmak
- Bilgisayar veya telefon kullanmak
gibi hareketlerde zorlanma olabilir.
Radius Deformitesi Ağrı Yapar mı?
Her deformite ağrı oluşturmaz.
Ancak;
- Eklem yük dağılımının değişmesi
- Distal radioulnar eklem problemleri
- TFCC yüklenmesi
- Kas-tendon dengesizliği
ağrıya neden olabilir.
Radius Deformitesi Nasıl Teşhis Edilir?
Tanıda;
- Klinik muayene
- Röntgen
- Uzunluk ölçümü
- Rotasyon değerlendirmesi
- Gerekirse BT
kullanılabilir.
Fizik Muayenede Neler Değerlendirilir?
Muayenede;
- Dirsek hareketleri
- El bileği hareketleri
- Pronasyon
- Supinasyon
- Radius-ulna uzunluk ilişkisi
- Kavrama gücü
- Sinir fonksiyonları
değerlendirilir.
Röntgende Neler İncelenir?
Röntgenlerde;
- Radius ekseni
- Radius uzunluğu
- Eğrilik
- Açısal deformite
- Eski kırık hattı
- El bileği hizalanması
- Distal radioulnar eklem
değerlendirilebilir.
Karşı Radius Neden Değerlendirilir?
Tek taraflı deformitelerde sağlam taraf önemli bir referanstır.
Karşı radius ile;
- Uzunluk
- Eğrilik
- Rotasyon
- Eklem ilişkisi
karşılaştırılabilir.
Bilgisayarlı Tomografi Ne Zaman Gerekir?
BT özellikle;
- Rotasyon deformitesi
- Kompleks şaft deformitesi
- Üç boyutlu deformite
- Cerrahi planlama
durumlarında kullanılabilir.
Üç Boyutlu Planlama Yapılabilir mi?
Evet.
Kompleks radius deformitelerinde BT verilerinden üç boyutlu model oluşturulabilir.
Bu model üzerinden;
- Osteotomi seviyesi
- Düzeltme açısı
- Rotasyon
- Uzunluk
planlanabilir.
Her Radius Deformitesi Ameliyat Edilir mi?
Hayır.
Tedavi kararı;
- Deformitenin derecesi
- Ağrı
- Pronasyon-supinasyon kaybı
- El bileği fonksiyonu
- Kozmetik etkilenim
- Hastanın yaşı
değerlendirilerek verilir.
Takip Ne Zaman Yeterli Olabilir?
Hafif deformitelerde ve;
- Ağrı yoksa
- Ön kol rotasyonu yeterliyse
- El bileği fonksiyonu korunmuşsa
takip yeterli olabilir.
Cerrahi Tedavi Ne Zaman Düşünülür?
Cerrahi özellikle;
- Belirgin açısal deformite
- İleri rotasyon bozukluğu
- Radius kısalığı
- Pronasyon-supinasyon kaybı
- Ağrı
- İleri kozmetik deformite
bulunan uygun hastalarda değerlendirilebilir.
Radius Düzeltici Osteotomisi Nedir?
Düzeltici osteotomi, radiusun kontrollü şekilde kesilip normal veya normale yakın pozisyona getirilmesidir.
Amaç;
- Açıyı düzeltmek
- Rotasyonu düzeltmek
- Radius uzunluğunu düzenlemek
- El bileği ve ön kol mekaniğini iyileştirmek
olabilir.
Osteotomi Hangi Seviyeden Yapılır?
Osteotomi deformitenin bulunduğu bölgeye göre;
- Distal radius
- Radius şaftı
- Proksimal radius
seviyesinde yapılabilir.
Açık Kama Osteotomisi Nedir?
Kemik bir taraftan kontrollü olarak açılarak deformite düzeltilir.
Bu işlem açık kama osteotomisi olarak adlandırılır.
Bazı hastalarda kemik grefti gerekebilir.
Kapalı Kama Osteotomisi Nedir?
Kemikten kama şeklinde bir bölüm çıkarılarak açısal deformitenin düzeltilmesine kapalı kama osteotomisi denir.
Derotasyon Osteotomisi Nedir?
Radius rotasyon deformitesinin düzeltilmesi amacıyla kemik kontrollü şekilde döndürülür.
Bu işlem derotasyon osteotomisi olarak adlandırılır.
Plak ve Vida ile Sabitleme
Osteotomi sonrasında radius yeni pozisyonunda plak ve vidalarla sabitlenebilir.
Plak sistemi;
- Açısal düzeltmeyi
- Rotasyonu
- Kemik uzunluğunu
korumaya yardımcı olur.
Kemik Grefti Gerekebilir mi?
Açık kama osteotomisi veya kemik defekti bulunan bazı hastalarda greft kullanılabilir.
Greft kaynamayı desteklemeye yardımcı olabilir.
Radius Uzatma Ne Zaman Gerekir?
Radius kısalığı belirginse ve ulna ile uzunluk farkı fonksiyonel problem oluşturuyorsa uzatma değerlendirilebilir.
Bu durum özellikle çocukluk dönemindeki büyüme plağı hasarlarında görülebilir.
Radius Uzatma Nasıl Yapılır?
Uygun hastalarda;
- Radius kontrollü olarak kesilir.
- Uzatma sistemi yerleştirilir.
- Kemik segmentleri kademeli olarak ayrılır.
- Arada yeni kemik oluşur.
Bu yönteme distraksiyon osteogenezi denir.
Eksternal Fiksatör Kullanılabilir mi?
Evet.
Özellikle;
- Radius kısalığı
- Kompleks açısal deformite
- Rotasyon problemi
bulunan hastalarda eksternal fiksatör değerlendirilebilir.
Radius Uzatılırken Ulna Ne Olur?
Radius uzatma planlanırken ulna ile olan uzunluk ilişkisi sürekli değerlendirilir.
Amaç yalnızca radiusu uzatmak değil, iki ön kol kemiği arasındaki mekanik dengeyi yeniden sağlamaktır.
Ulna İçin de Cerrahi Gerekebilir mi?
Bazı kompleks vakalarda evet.
Radius ve ulna arasındaki ilişki ileri derecede bozulmuşsa ulna için;
- Osteotomi
- Kısaltma
- Uzatma
gibi işlemler gerekebilir.
Distal Radioulnar Eklem Neden Önemlidir?
Radius ve ulna el bileğine yakın bölgede distal radioulnar eklemi oluşturur.
Bu eklem pronasyon ve supinasyon açısından önemlidir.
Radius deformitesi bu eklemin anatomisini bozabilir.
Proksimal Radioulnar Eklem Neden Önemlidir?
Dirsek çevresindeki radius başı ve ulna ilişkisi ön kol rotasyonunun diğer önemli bölümünü oluşturur.
Radius şaft deformiteleri bu eklemin hareketini de etkileyebilir.
Radius Başı Çıkığı Gelişebilir mi?
Bazı kronik veya doğumsal radius-ulna deformitelerinde radius başı hizalanması bozulabilir.
Bu durum özellikle uzun süredir devam eden ön kol deformitelerinde değerlendirilmelidir.
Çocuklarda Radius Deformitesi Nasıl Değerlendirilir?
Çocuklarda;
- Kalan büyüme potansiyeli
- Büyüme plağı
- Deformitenin ilerleme hızı
- Ön kol uzunluğu
dikkate alınır.
Büyüme Plağı Hasarı Varsa Ne Yapılır?
Distal radius büyüme plağının bir bölümü erken kapanmışsa;
- Kemik köprüsü
- Radius kısalığı
- Açısal deformite
gelişebilir.
Uygun hastalarda büyüme plağına yönelik cerrahi işlemler değerlendirilebilir.
Büyüme Plağı Köprüsü Çıkarılabilir mi?
Seçilmiş çocuk hastalarda sınırlı physeal bar cerrahi olarak çıkarılabilir.
Başarı;
- Köprünün büyüklüğüne
- Konumuna
- Kalan büyüme potansiyeline
bağlıdır.
Erişkinlerde Radius Deformitesi
Erişkinlerde en sık nedenlerden biri travma sonrası hatalı kaynamadır.
Tedavi;
- Ağrı
- Rotasyon kaybı
- El bileği fonksiyonu
- Eklem bozulması
dikkate alınarak planlanır.
Ameliyat Öncesi Planlama Nasıl Yapılır?
Süreç genel olarak;
Klinik muayene → Röntgen → Radius-ulna uzunluk analizi → Açısal deformite ölçümü → Rotasyon değerlendirmesi → Gerekirse BT → Osteotomi planlaması → Sabitleme yöntemi
şeklinde ilerleyebilir.
Ameliyat Günü Süreç Nasıl İlerler?
Hastaya göre değişmekle birlikte;
- Deformite seviyesi doğrulanır.
- Radius uygun seviyeden hazırlanır.
- Osteotomi yapılır.
- Açısal deformite düzeltilir.
- Rotasyon düzeltilir.
- Uzunluk değerlendirilir.
- Kemik sabitlenir.
- Röntgen kontrolü yapılır.
- Cerrahi alan kapatılır.
Sinirler Neden Önemlidir?
Radius çevresinde;
- Radial sinir
- Posterior interosseöz sinir
- Yüzeyel radial sinir
gibi önemli sinir yapıları bulunur.
Cerrahi seviye bu nedenle dikkatli planlanmalıdır.
Posterior Interosseöz Sinir Nedir?
Posterior interosseöz sinir, radial sinirin bir dalıdır ve özellikle proksimal radius çevresinde önemlidir.
Cerrahi sırasında korunması gerekir.
Ameliyat Sonrası İlk Dönem
Ameliyat sonrası;
- Ağrı
- Şişlik
- Parmak hareketleri
- Dolaşım
- Sinir fonksiyonları
takip edilir.
Atel Kullanılır mı?
Cerrahinin tipine göre erken dönemde atel kullanılabilir.
Amaç osteotomi bölgesini korumaktır.
Parmak ve El Hareketleri Ne Zaman Başlar?
El ve parmak hareketlerinin mümkün olduğunca erken korunması önemlidir.
Bu durum;
- Şişliği azaltabilir
- Tendon hareketlerini koruyabilir
- El sertliğini azaltabilir
Pronasyon-Supinasyon Ne Zaman Başlar?
Ön kol rotasyonu osteotominin stabilitesine göre kontrollü olarak başlatılır.
Erken veya aşırı hareket osteotomi hattını zorlayabilir.
Fizik Tedavi Gerekir mi?
Bazı hastalarda rehabilitasyon gerekebilir.
Amaç;
- Ön kol rotasyonunu artırmak
- El bileği hareketlerini korumak
- Kas gücünü artırmak
olabilir.
Kemik Kaynaması Nasıl Takip Edilir?
Röntgenlerle;
- Osteotomi hattı
- Yeni kemik oluşumu
- Plak ve vidalar
- Radius ekseni
takip edilir.
Kavrama Gücü Ne Zaman Artar?
Kemik iyileştikçe ve el bileği hareketleri normale yaklaştıkça kavrama gücü kademeli olarak artabilir.
Ağır Kaldırma Ne Zaman Başlar?
Kemik yeterli şekilde kaynamadan ağır yüklenme önerilmez.
Ağrının azalması tek başına kemik kaynamasının tamamlandığı anlamına gelmez.
Spor Aktivitelerine Dönüş
Spora dönüş için;
- Kemik kaynaması
- Ön kol rotasyonu
- El bileği hareketleri
- Kavrama gücü
değerlendirilmelidir.
Radius Deformitesi Ameliyatının Riskleri Nelerdir?
Olası riskler arasında;
- Enfeksiyon
- Sinir yaralanması
- Damar yaralanması
- Tendon irritasyonu
- Kaynamama
- Gecikmiş kaynama
- İmplant problemleri
- Yetersiz düzeltme
- Rotasyon kaybı
- Eklem sertliği
yer alabilir.
Yetersiz Düzeltme Olabilir mi?
Kompleks deformitelerde cerrahi sonrasında az miktarda deformite devam edebilir.
Tedavinin temel amacı güvenli ve fonksiyonel düzeltmedir.
Aşırı Düzeltme Nedir?
Planlanan miktardan fazla açısal veya rotasyonel düzeltme yapılması yeni bir mekanik problem oluşturabilir.
Bu nedenle ameliyat öncesi ölçüm önemlidir.
Deformite Tekrar Gelişebilir mi?
Erişkinlerde kemik uygun şekilde kaynadığında düzeltmenin kalıcı olması amaçlanır.
Çocuklarda büyüme plağı problemi devam ediyorsa deformite tekrar ilerleyebilir.
Radius Deformitesinde Tedavinin Temel Amacı Nedir?
Tedavinin amacı yalnızca radiusun daha düzgün görünmesini sağlamak değildir.
Temel hedef;
radiusun anatomik eğriliğini, uzunluğunu ve rotasyonunu mümkün olduğunca yeniden oluşturmak, radius-ulna ilişkisini düzeltmek, ön kol rotasyonunu ve el bileği fonksiyonlarını korumaktır.
Tedavi Süreci Özetle Nasıl İlerler?
Radius deformitesinde süreç genel olarak;
Klinik değerlendirme → Röntgen → Radius-ulna uzunluk ölçümü → Açısal ve rotasyonel analiz → Gerekirse BT → Cerrahi gerekliliğin belirlenmesi → Osteotomi planlaması → Açısal ve rotasyonel düzeltme → Gerekirse radius uzatma → Kemik sabitleme → Rehabilitasyon → Kaynama ve fonksiyon takibi
şeklinde ilerleyebilir.
Ne Zaman Ortopedi Uzmanına Başvurulmalıdır?
Aşağıdaki durumlarda değerlendirme yapılabilir:
- Ön kolda belirgin eğrilik
- Eski radius kırığı sonrası şekil bozukluğu
- El bileğinde kalıcı ağrı
- Pronasyon veya supinasyonda kısıtlılık
- Radius kısalığı
- Radius-ulna uzunluk farkı
- Çocukluk döneminde büyüme plağı yaralanması
- Kavrama gücünde azalma
Sonuç
Radius deformitesi, ön kolun önemli kemiklerinden biri olan radiusun normal ekseni, uzunluğu veya rotasyonunun bozulmasıyla ortaya çıkabilir.
Deformite;
açısal bozukluk, eğrilik, rotasyon veya kısalık şeklinde görülebilir.
Radius deformitelerinde yalnızca kemiğin şekli değil, radius-ulna ilişkisi, el bileği mekaniği ve ön kol rotasyonu birlikte değerlendirilmelidir.
Hafif ve fonksiyon kaybına neden olmayan deformitelerde takip yeterli olabilir.
Belirgin deformite bulunan uygun hastalarda ise düzeltici osteotomi, derotasyon, plak-vida ile sabitleme ve gerektiğinde radius uzatma yöntemleri değerlendirilebilir.
Tedavinin temel amacı radiusun anatomik ve fonksiyonel yapısını mümkün olduğunca yeniden oluşturarak el bileği ve ön kol fonksiyonlarını iyileştirmektir.
Doç. Dr. Mehmet Selçuk Saygılı
Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı
Radius deformitesi, radius kısalığı, ön kol rotasyon problemleri ve el bileği çevresi kemik deformitelerinin değerlendirilmesi için randevu oluşturabilirsiniz.
Randevu:
https://bolgehastanesi.com/doktor/doc-dr-mehmet-selcuk-saygili/
Tıbbi Bilgilendirme: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tanı veya kişiye özel tedavi önerisi yerine geçmez. Radius deformitesinin tedavisi fizik muayene, radyolojik değerlendirme ve hastanın bireysel özelliklerine göre kişiye özel planlanır.